Wyrok TSUE z 19 czerwca 2025 r., C-200/24
- Organ
- Trybunał Sprawiedliwości Unii Europejskiej
- Data
- 19 czerwca 2025
- Sygnatura
- C-200/24
Co z tego wynika
Zakaz reklamy aptek z art. 94a ust. 1 Pf narusza dyrektywę o handlu elektronicznym oraz swobodę przedsiębiorczości i świadczenia usług z TFUE.
- Wyrok stwierdza uchybienie państwa i sam nie uchyla art. 94a ust. 1 Pf – przepis nadal stoi w ustawie, a o jego stosowaniu w konkretnej sprawie przesądzają organy i sądy krajowe.
- Kara nałożona przez WIF lub GIF za reklamę apteki po tym wyroku jest do zaskarżenia z powołaniem na C-200/24 – NSA uchyla takie kary.
- Trybunał dopuścił regulowanie treści i formy reklamy aptek – reklama cen, usług i badań diagnostycznych powinna być rzetelna i nie może wprowadzać w błąd ani zachęcać do nadmiernego stosowania leków.
- Sprawa dotyczyła wyłącznie art. 94a ust. 1 Pf, czyli reklamy apteki i jej działalności – przepisy o reklamie produktów leczniczych nie były jej przedmiotem.
Streszczenie
Polska uchybiła zobowiązaniom z prawa Unii, przyjmując zakaz reklamy aptek. Trybunał orzekł: „Przyjmując art. 94a ust. 1 ustawy z dnia 6 września 2001 r. –Prawo farmaceutyczne, Rzeczpospolita Polska uchybiła zobowiązaniom ciążącym na niej na mocy art. 8 ust. 1 dyrektywy 2000/31/WE (…) oraz na mocy art. 49 i 56 TFUE”.
Skargę wniosła Komisja Europejska. Według Trybunału zasady wykonywania zawodu regulowanego, a takim jest zawód farmaceuty, mogą określać treść i formę informacji handlowych, ale nie mogą ich zakazać w sposób ogólny i całkowity. Polska przyznała, że organy i sądy przyjmują, iż reklamą jest „każde działanie inne niż informowanie o lokalizacji i godzinach pracy apteki lub punktu aptecznego”.
Zakaz ogranicza też swobodę przedsiębiorczości i świadczenia usług, bo utrudnia nowym aptekom, także z innych państw, dotarcie do klientów. Polska nie wykazała, że zakaz zmniejsza nadmierne spożycie leków, a obejmuje on też usługi niezwiązane ze sprzedażą leków, np. akcje badań diagnostycznych. Cel można osiągnąć łagodniej, regulując treść i formę reklamy. Argument o ochronie niezależności farmaceutów Trybunał odrzucił, bo naciski właścicieli nie zależą od reklamy.
Sentencję opublikowano w Dzienniku Urzędowym UE 11 sierpnia 2025 r. Ustawodawca nie zmienił art. 94a Pf, ale NSA po tym wyroku uchyla kary za reklamę aptek (II GSK 29/23, II GSK 412/22) i wznawia postępowania zakończone prawomocnie (II GSK 2062/25).
Dotyczy przepisów
- art. 94a ust. 1 PfPrawo farmaceutyczne
- art. 129b PfPrawo farmaceutyczne
Cytowane w zagadnieniach
- Kary pieniężne dla apteki – zestawienie z Prawa farmaceutycznegoPrawo farmaceutyczne przewiduje dla aptek kary pieniężne od 2000 zł do 5 000 000 zł, nakładane decyzją GIF,…
- Sprzedaż wysyłkowa leków i strona internetowa aptekiApteka ogólnodostępna i punkt apteczny mogą sprzedawać wysyłkowo wyłącznie leki bez recepty, z wyjątkiem produktów, których wydawanie ograniczono…
- Zakaz reklamy apteki – art. 94a Pf i wyrok TSUE C-200/24Art. 94a ust. 1 Pf nadal zakazuje reklamy aptek, punktów aptecznych i ich działalności, ale Trybunał Sprawiedliwości UE…