
Książka kontroli środków odurzających – obowiązki apteki
Apteka, która prowadzi obrót środkami odurzającymi i substancjami psychotropowymi, prowadzi ewidencję ich przychodu i rozchodu. Dla środków grupy I-N i substancji grupy II-P jest to książka kontroli, którą zatwierdza wojewódzki inspektor farmaceutyczny i którą przechowuje się 5 lat.
Terminy
Obowiązki
- Prowadzenie ewidencji przychodu i rozchodu środków odurzających, substancji psychotropowych, preparatów je zawierających i prekursorów kategorii 1§ 3 ust. 1
- Dla środków grupy I-N i substancji grupy II-P ewidencja ma formę książki kontroli o treści określonej w § 3 ust. 2 (strona tytułowa, osobne strony dla każdego środka, postaci i dawki)§ 3 ust. 2
- Kierownik apteki przedstawia książkę WIF do zatwierdzenia przez przesznurowanie i opieczętowanie oraz do zarejestrowania§ 3 ust. 3
- Ewidencja może być elektroniczna, jeżeli system nie pozwala usuwać zapisów, a korekty idą dokumentami korygującymi§ 3 ust. 5
- Recepty na te środki przechowuje się oddzielnie, według dat realizacji, zabezpieczone przed kradzieżą, zamianą lub zniszczeniem§ 10 ust. 3
Ewidencja elektroniczna
Rozporządzenie dopuszcza ewidencję I-N i II-P w formie elektronicznej („może być prowadzona”), nie nakłada jej (§ 3 ust. 5). Przyjmuje się, że WIF nie może wymagać przejścia na formę elektroniczną – decyzja należy do kierownika apteki, a forma papierowa jest podstawowa1,2. Wybór tej formy oznacza:
- System, w którym nie da się usunąć zapisów o stanach i ruchach magazynowych, a korekty idą dokumentami korygującymi z podpisem i danymi osoby korygującej§ 3 ust. 5
- Zakres danych zgodny z układem książki kontroli§ 3 ust. 5
- Wydruk ewidencji co dwa tygodnie. Podpisane przez kierownika wydruki z danego roku numeruje się kolejno i przechowuje 5 lat§ 3 ust. 5
- Pisemne zawiadomienie WIF w ciągu 7 dni od pierwszego obrotu ewidencjonowanego elektronicznie§ 3 ust. 6
Ewidencję środków II-N, substancji III-P i IV-P oraz prekursorów kategorii 1 prowadzi się w comiesięcznych zestawieniach. W wersji elektronicznej zestawienie drukuje się raz w miesiącu (§ 3 ust. 7–8).
Przy ewidencji elektronicznej, także w szpitalu z systemem EDM, ewidencja musi istnieć również na papierze – w postaci wydruków z § 3 ust. 53,4. 12.08.2026 trafił do konsultacji projekt zmiany rozporządzenia, który znosi wydruki co dwa tygodnie5. Do ogłoszenia zmiany wydruki są obowiązkowe.
Okres przechowywania
„Książkę kontroli przechowuje się przez okres 5 lat, liczony od pierwszego dnia roku kalendarzowego następującego po roku, w którym dokonano ostatniego wpisu.”
§ 3 ust. 4 rozporządzenia w sprawie środków odurzających, substancji psychotropowych i prekursorów kategorii 1.
Zwolnienie z prowadzenia
Na wniosek kierownika apteki WIF może zwolnić aptekę z prowadzenia środków odurzających grupy I-N i substancji psychotropowych grupy II-P (art. 95 ust. 2 Pf).
Druk
Zawiadomienie WIF o prowadzeniu ewidencji środków odurzających w formie elektronicznej (§ 3 ust. 6)
zawiadomienie-ewidencja-elektroniczna-srodkow-odurzajacych.pdf
Pobierz zawiadomienie o ewidencji elektronicznejPiśmiennictwo
- Monika Urbaniak, „Czy wojewódzki inspektor farmaceutyczny może wymagać od kierownika apteki przejścia na elektroniczną książkę narkotyczną podczas zakładania kolejnej książki narkotycznej?”, LEX, 16.07.2022 ↩︎
- Śląski Wojewódzki Inspektor Farmaceutyczny w Katowicach, pismo do podmiotów prowadzących apteki ogólnodostępne, szpitalne, zakładowe i działy farmacji szpitalnej, 08.12.2022, A.021.1.2022 – ewidencja I-N i II-P „może być prowadzona w formie elektronicznej” ↩︎
- Monika Urbaniak, „Czy konieczne jest prowadzenie ewidencji rozchodu środków odurzających w formie elektronicznej i papierowej?”, LEX, 25.06.2023 ↩︎
- Okręgowa Izba Aptekarska w Krakowie, SOP „Przechowywanie oraz nadzór nad obrotem środkami odurzającymi, substancjami psychotropowymi oraz prekursorami kategorii 1”, 28.07.2022 – przy ewidencji elektronicznej „należy co dwa tygodnie dokonywać jej wydruku” ↩︎
- Minister Zdrowia, „Projekt rozporządzenia Ministra Zdrowia zmieniającego rozporządzenie w sprawie środków odurzających, substancji psychotropowych, prekursorów kategorii 1 i preparatów zawierających te środki lub substancje”, 12.08.2026, MZ1921 ↩︎
Opublikowano · Zaktualizowano · Przegląd redakcyjny · Stan prawny na
