Wyrok NSA z 11 stycznia 2012 r., II GSK 1365/10

Inspekcja farmaceutyczna nie mogła nakazać decyzją usunięcia z apteki ciśnieniomierza, z którego klienci bezpłatnie mierzyli ciśnienie. NSA uchylił wyrok WSA w Warszawie (VI SA/Wa 565/10) i stwierdził nieważność decyzji GIF oraz poprzedzającej ją decyzji wojewódzkiego inspektora, bo organy wydały je bez podstawy prawnej.

Podczas kontroli planowej w maju 2009 r. inspektorzy zastali w części izby ekspedycyjnej dostępnej dla pacjentów urządzenie do bezpłatnego pomiaru ciśnienia z instrukcją. Wojewódzki inspektor nakazał je usunąć, a GIF utrzymał decyzję. Organy i WSA przyjęły, że apteka może prowadzić tylko działalność z art. 86 ust. 2, 5 i 8 Pf, a minister nie rozszerzył jej rozporządzeniem z art. 86 ust. 9.

NSA tego poglądu nie podzielił. Zgodnie z tezą wyroku „Apteka ogólnodostępna jako placówka ochrony zdrowia może posiadać ciśnieniomierz do dokonywania bezpłatnego pomiaru ciśnienia tętniczego przez jej klientów”. Sąd oparł się na zwrocie „w szczególności” w art. 86 ust. 1 Pf i na art. 68 ust. 1 Konstytucji. Pomiar ciśnienia uznał za działanie w interesie zdrowia publicznego, którego nie uzasadnia ograniczać wolność gospodarczą. Kontrola nie wykazała naruszenia wymagań obrotu produktami leczniczymi, więc art. 120 ust. 1 pkt 2 Pf nie dawał podstawy do nakazu. Kompetencji organu nie wolno domniemywać, a decyzja wydana bez podstawy prawnej jest nieważna (art. 156 § 1 pkt 2 k.p.a.).